Những Kiêng Kỵ Và Cách Thờ Cúng Tượng Phật A Di Đà

Trong Phật giáo cũng như trong dân gian, Phật A Di Đà là vị Phật được tôn thờ nhiều nhất. Cái tên A Di Đà của Ngài có nghĩa là Vô Lượng Thọ – Vô Lượng Quang mang ý nghĩa thọ mệnh vô lượng và ánh sáng vô lượng.

Theo kinh phật, Phật A di đà là đại diện của sự quang minh, vô lượng. Phật A Di Đà được tôn sùng bởi những Phật tử và những người tín đạo, mọi người thường cầu bình yên và trường thọ trước Phật A Di Đà vì Ngài chính là giáo chủ của thế giới Tây phương cực lạc.

Tiền thân Đức Phật A Di Đà

Theo Vô Lượng Thọ kinh, xa xưa có một vị Phật Thế Tự Tại Vương xuất thế thuyết pháp, chuyển luân thành thánh vương và khi đó phát tâm xuất gia, gọi là tỳ khiêu Pháp Tạng. Tỳ Khiêu Pháp Tạng đứng trước Phật Thế Tự Tại Vương, đề xuất tâm đạo vô thượng, đưa ra 48 tâm nguyện và thề nguyện xây dựng cảnh giới cực lạc trang nghiêm, tu tập đạo Bồ Tát và thành Phật. Ngài vốn hy vọng trong vô số đất Phật thập phương, thành tựu tịnh thổ cực lạc là điều kỳ diệu nhất, đẹp đẽ nhất, tài giỏi nhất. Vì thế Phật Thế Tự Tại Vương đã cấp cho vị tỳ khiêu này đất Phật. Tỳ khiêu Pháp Tạng liền lấy chọn lựa nơi đẹp đẽ nhất để xây dựng tịnh thổ của mình. Tỳ khiêu Pháp Tạng bắt đầu thực hiện tu học Lục Ba La Mật, và viên mãn khi cuối cùng đã trở thành Phật, pháp danh Phật A Di Đà.

Một ghi chép khác có tên là Kinh Bi Hoa lại kể rằng, ngày xưa, ở cõi San Đề Lam có một vị vua tên Vô Tránh Niệm. Nhờ đại thần Bảo Hải khuyến tiến, nhà vua đã có dịp được gặp đức Phật Bảo Tạng. Ngài thành tâm cúng dường, quy y thọ giáo và phát nguyện sau này sẽ tu luyện thành Phật và sẽ làm giáo chủ một cõi nước trang nghiêm, thanh tịnh nhằm giáo hóa chúng sanh. Đức Phật Bảo Tạng chứng giám và thọ ký cho ngài Phật hiệu A Di Đà, cõi nước sẽ nằm ở phương Tây và có tên Cực lạc. Khi nhà vua đạt được phát nguyện của mình trở thành Phật A Di Đà, Ngài đã thuyết pháp tại Tây phương Cực lạc và thực hiện ý nguyện phổ độ chúng sinh.

tượng phật A Di Đà cao nhất thế giới tại Nhật Bản
tượng phật A Di Đà cao nhất thế giới tại Nhật Bản

Hình dáng tượng Phật A Di Đà

Hình ảnh tượng Phật A Di Đà quen thuộc đó là những cụm tóc xoắn ốc trên đầu đức Phật, mắt ngài nhìn xuống, miệng ngài thoáng nụ cười cảm thông cứu độ. Ngài khoác trên người áo cà sa màu đỏ, đây là màu sắc tượng trưng cho mặt trời lặn ở Tây phương. Cổ áo có thể khoát vuông, trước ngực hiện có chữ “vạn” đặc trưng của nhà Phật.

Tư thế đầu tiên của tượng Phật A Di Đà là tư thế đứng, hai tay làm ấn giáo hóa, tay phải đưa ngang vai, chỉ lên; tay trái đưa ngang bụng, chỉ xuống; mỗi tay, ngón trỏ và ngón cái chạm nhau tạo thành vòng tròn và hai lòng bàn tay hướng về phía trước.

Tư thế thứ hai của tượng Phật A Di Đà là tư thế ngồi kiết già trên tòa sen, tay Ngài bắt ấn thiền. Tay Phật có thể giữ một cái bát là dấu hiệu cho giáo chủ một cõi.

Ấn thiền là tư thế tay để ngang bụng, lưng bàn tay phải nằm chồng lên lòng bàn tay trái, hai ngón cái chạm nhau. Một dạng khác của ấn thiền là các ngón giữa, ngón áp út và ngón út của hai bàn tay nằm lên nhau, ngón cái và ngón trỏ mỗi tay tạo thành hai vòng tròn chạm vào nhau. Ấn này còn gọi là Ấn thiền A Di Đà.

Nhân vật thường xuất hiện đi kèm với Phật A Di Đà là hai vị Bồ Tát là Quán Thế Âm (bên trái, cầm cành dương và bình nước cam lộ) và Đại Thế Chí (bên phải, cầm bông sen xanh).

Ý nghĩa của tượng phật A Di Đà

“Niệm Phật A Di Đà cứu khổ chúng sinh” đây là câu mà dân gian thường nói. Chúng sinh chính là chúng ta trong cõi trần thế. Mỗi người một hoàn cảnh, cuộc đời khác nhau và mỗi người đều mang một niềm riêng, một nỗi đau riêng. Phật A Di Đà với tấm lòng từ bi vĩ đại sẽ giáo hóa, dẫn dắt chúng sinh đến miền cực lạc. Sự hiện diện của ngài giúp chúng sinh thoát ra khỏi những khổ ải. Phật A Di Đà luôn đưa đôi tay của mình ra, giảng giải giúp chúng sinh thoát tục, thoát khỏi bể khổ của trần gian.

Tượng phật A Di Đà mang một ý nghĩa rất lớn đối với chúng sinh. Tượng Phật A Di Đà không chỉ được đặt trong những ngôi chùa từ nhỏ đến lớn mà còn được các Phật tử thỉnh về thờ tại gia. Tất cả mọi người khi lễ Phật A Di Đà đều mong Ngài giúp thoát khỏi những muộn phiền, thoát khỏi những chấp niệm nơi trần thế để trở về với sự từ bi hỷ xả của đức Phật. Bất kỳ ai chỉ cần có cái tâm tu hành, hướng thiện đều sẽ nhận được sự chỉ dẫn của Phật A Di Đà để loại bỏ tạp niệm và chỉ còn sự vô ưu, an yên.

Nhìn chung, Phật A Di Đà là một đức Phật đứng đầu thế giới Tây Phương cực lạc. Với sự tuệ giác của mình, đức Phật A Di Đà luôn đạt được tôn sùng và kính ngưỡng của mọi người trên thế gian. Việc thể hiện tín ngưỡng bằng việc thờ tượng A Di Đà tại chùa hay tại gia thực chất đó là sự mong cầu sự thanh bình, mong cầu sự tĩnh lặng. Nếu bạn đang cần một chỗ dựa cho cái tâm của mình, bạn có thể tìm đến với đức Phật A Di Đà.

Cách thờ cúng tượng Phật A Di Đà

Tượng phật A Di Đà không chỉ có ý nghĩa về mặt tôn giáo mà còn là một văn hóa tinh thần của đại đa số người dân Việt Nam. Việc thờ cúng tượng phật A Di Đà tại nhà hoặc ở những địa danh chùa, miếu luôn giúp cho chúng ta có được nơi yên bình, có thể gửi gắm được những tâm tư, những mong muốn, tìm kiếm được sự thanh thản trong tâm hồn.

Vì tượng phật A Di Đà có liên quan đến tôn giáo, tín ngưỡng thờ cúng của dân tộc ta từ trước đến nay nên việc thờ cúng cần phải có những nguyên tắc, có những lưu ý nhất định. Một khi gia chủ thờ cúng đúng cách tượng phật A Di Đà sẽ giúp cho tinh thần sảng khoái, giữ được tấm lòng hướng thiện, căn nhà cũng luôn tràn ngập một dòng khí lưu ôn hòa bảo vệ gia đình bình an.
Về việc thờ cúng tượng phật A Di Đà chúng ta cần phải chú trọng đến việc sắp xếp các vị trí trên bàn thờ. Tại các gia đình ở nông thôn hoặc có diện tích lớn thì gia chủ nên thiết kế thờ cúng tượng phật A Di Đà ở một phòng riêng biệt. Đối với những gia đình có không gian nhỏ hẹp thì có thể đặt bàn thờ tượng phật A Di Đà ở chính giữa nhà hoặc chính giữa phòng khách. Bởi lẽ tượng phật A Di Đà có ý nghĩa rất quan trọng đối với văn hóa thờ cúng và đời sống tinh thần của người dân. Việc thờ cúng tượng phật A Di Đà long trọng luôn được đặt tại những vị trí tối cao sẽ thể hiện được lòng thành kính đối với một vị thần phật cũng như là có thể để ngài có thể quan sát được mọi hoạt động, điều hòa khí lưu trong nhà đem lại may mắn, phù hộ bình an cho các thành viên.

Khi đã xác định được vị trí đặt bàn thờ thì gia chủ cũng cần quan tâm đến hướng của tượng phật A Di Đà. Hầu hết các gia đình đều đặt tượng phật A Di Đà hướng ra cửa lớn hoặc cửa phòng thờ. Một số quan niệm lại cho rằng nên đặt tượng phật A Di Đà về hướng tây bắc. Bởi lẽ trong phật giáo luôn có một cõi “Tây Thiên Cực Lạc” bình yên và tràn ngập an lành. Đây cũng chính là cõi mà các vị Phật mong muốn con người hướng đến để được cuộc sống vĩnh hằng. Đặt tượng phật A Di Đà hướng tây bắc như là một sự thành kính đối với phật giáo và cũng là khát khao của con người mong muốn đạt được.

Những điều kiêng kỵ khi thờ cúng tượng phật A Di Đà

Có những điều cần phải thực hiện thì khi thờ cúng tượng phật A Di Đà, cũng có những điều kiêng kỵ mà các gia chủ cần tránh.

Theo Phật giáo và một số quan niệm dân gian thì hướng đông bắc và hướng tây nam là hai trong năm hướng ngũ quỷ hung nhất. Vì thế khi đặt bàn thờ tượng phật A Di Đà nên tránh hai hướng này. Không được đặt tượng phật A Di Đà ở hướng đông bắc nhìn về hướng tây nam và ngược lại cũng không được đặt tượng phật A Di Đà nhìn về hướng đông bắc.

Nguyên liệu làm bàn thờ cũng phải được chọn lựa rất kỹ. Hầu hết hiện nay chúng ta lập bàn thờ đều sử dụng nguyên liệu chính là gỗ. Chính vì thế các gia chủ cần lưu ý lựa chọn loại gỗ tốt, bền chắc và đặc biệt phải là gỗ mới chưa sử dụng lần nào. Nếu các gia chủ lấy gỗ đã sử dụng lập bàn thờ là một việc làm không tôn trọng đối với vị phật sẽ ảnh hưởng đến gia đình của bạn.
Tránh việc đặt bàn thờ tượng phật A Di Đà gần phòng tắm hoặc đối diện phòng tắm. Ngoài ra các gia chủ cũng cần lưu ý không được đặt bàn thờ tượng phật A Di Đà dưới phòng vệ sinh hoặc đối diện với cầu thang, ở phòng ngủ cũng tuyệt đối không được đặt bàn thờ…Những vị trí này đều rất nhạy cảm hoặc là nơi ô uế hoặc là không thanh tịnh.

Trên bàn thờ tượng phật A Di Đà có thể được thờ cúng với các vị thần khác nhau nhưng gia chủ cần phải lưu ý khi đặt vị trí bát hương để tôn trọng cả hai bên.

Sự khác nhau của tượng phật A Di Đà và Thích Ca

Trong văn hóa thờ cúng của người Việt có rất nhiều những vị phật khác nhau và chúng ta có đôi khi nhầm lẫn giữa các vị phật trong đó có tượng phật A Di Đà và Thích Ca là hay bị nhầm lẫn nhất. Phật Thích Ca là vị phật sáng lập ra phật giáo truyền bá đến ngày nay còn phật A Di Đà là vị phật thể hiện cho sự trường thọ, ánh sáng vĩnh cửu. Phật A Di Đà cũng là vị phật được thờ cúng nhiều nhất trong dân gian.

Sự khác biệt giữa hai tượng phật này cũng rất dễ phân biệt. Đối với phật A Di Đà thì trên đầu ngài là có những cụm tóc xoắn ốc, khoác áo cà sa đỏ, miệng mỉm cười bao dung đối với chúng sinh và đôi mắt nhìn xuống, từ ái. Tượng phật A Di Đà có rất nhiều tư thế khác nhau như là: ngồi kiết già trên đài sen, đứng trên đài sen…Phật Thích Ca thì tạo hình sẽ hơi khác một chút. Tóc của phật Thích Ca búi tóc hoặc có những cụm tóc xoắn ốc. Phật Thích Ca luôn mặc áo cà sa hoặc áo choàng qua cổ màu vàng hoặc nâu. Nếu tượng phật Thích Ca hở ngực thì sẽ không có chữ “ Vạn”, đôi mắt của phật mở ba phần tư rất từ ái và có vẻ sáng suốt.

Việc thờ cúng tượng phật A Di Đà luôn là một trong các hoạt động của đời sống tinh thần của người dân Việt Nam nói riêng và cả khu vực Đông Nam Á nói chung với những ý nghĩa khác nhau.

Quý đạo hữu Phật tử có nhu cầu thỉnh tranh, tượng Phật vui lòng liên hệ hotline 0981.993.020 hoặc tham khảo các mẫu tranh tượng tại Fanpage : https://www.facebook.com/pg/TranhTuongPhatMandala/photos/